شمس الدين حافظ
634
ديوان كامل و جامع هديه حافظ ( فارسى )
550 - « وقتى خوش است » شهريست پُرظريفان وز هر طرف نگارى * ياران صلاى عشق است گر مىكنيد كارى چشمِ جهان نبيند زين تازهتر جوانى * در دستِ كس نيفتد زين خوبتر نگارى جسمى كه ديده باشد كز روحش آفريدند * زين خاكيان مبادا بر دامنش غبارى چون من شكستهاى را از پيش خود چه رانى ؟ * كِم غايتِ توقّع ، بوسى است يا كنارى مى بىغش است بشتاب ، وقتى خوش است درياب * سالِ دگر كه دارد امّيد نوبهارى در بوستان حريفان مانند لاله و گل * هريك گرفته جامى بر ياد روى يارى چون اين گره گشايم وين ريش چون نمايم ؟ * دردىّ و صَعب دردى ، كارىّ و سخت كارى هر تارِ موى حافظ در دستِ زلفِ شوخيست * مشكل توان نشستن در اينچنين ديارى * توضيحات : معنى بيت ( 1 ) ( شهرى پر از ظريفان و لطيف طبعان است و از هر سو زيبايى خرامان است ، اى دوستان بدانيد كه اگر قصد عشقبازى داريد ، اكنون وقت آن مىباشد ) معنى بيت ( 2 ) ( چشم مردم جهان جوانى تازهتر از اين نديده است و نگارى زيباتر از اين به دست كسى نمىافتد ) معنى بيت ( 3 ) ( چه كسى ديده است ، جسمى را كه از روح آفريده شده باشد ، از خدا مىخواهم كه از اين خاكيان گردى بر دامن پاكش ننشيند ) معنى بيت ( 4 ) ( عاشق كشته و مردهاى مانند مرا از خود دور مكن كه نهايت توقع من از تو ، يك بوسه يا در آغوش كشيدن است ) معنى بيت ( 5 ) ( مى صاف است پس به خوردنش عجله كن ، وقت هم خوش است ، غنيمت دان زيرا چه كسى اميد دارد كه سال ديگر به بهار برسد ) معنى بيت ( 6 ) ( در گلستان عاشقان هريك مانند گل و لاله به ياد محبوبى جامى به دست گرفتهاند و به شوق نگارى مىنوشند ) . * ترجمه : * نتيجه تفأل : 1 - لسان الغيب در بيتهاى 7 و 8 فرمايد : ( اين مشكل را چگونه حل كنم و راز عشق را چگونه فاش سازم ، دردى جانكاه و مشكلى بسيار سخت است ) ( هر رشتهء موى حافظ در پنجهء گيسوى زيبايى بىباك گرفتار است در چنين شهرى كه از هر سو زيبارويان به دلبرى پرداختهاند ، قرار و آرام محال باشد ) تفسير اين ابيات نتيجهء انديشه و فكر شماست . 2 - از دست دادن زمان ، باعث زيان فراوان شما خواهد بود و كار را به امروز و فردا موكول كردن براى جنابعالى ضرر فراوانى در بردارد ، پس با سرعت ، زيركى ، فعاليت و تلاش به دنبال انجام اين نيت باشيد . 3 - اوضاع زندگى شما در مقايسه با ديگران بسيار خوبست ، پس انديشههاى ناصواب را از دل پاك كنيد زيرا روزگار بر وفق مرادتان مىباشد و اين نيت به نفع خانوادهء جنابعالى عملى مىگردد و اوضاع خانوادگيتان چنان رونق مىگيرد كه همه را به تحسين وامىداريد . 4 - خانم يا آقاى عزيز با توجّه به بيتهاى اين غزل خصوصيّات شما چنين است : شيكپوش ، بذلهگو و در ابراز عشق بىپروا ، گاهى اوقات از شدت كارها سردرگم مىشويد و به موسيقى روى مىآوريد اهل ايمان و كار با رايانه را دوست داريد ، در پوشيدن لباس به پارچههاى نرم و لطيف علاقه داريد . از رنگهايى كه برازندهء وقار شما باشد ، رنگ ليمويى ، آسمانى ، آبى نفتى و سفيد پيشنهاد مىشود كه بر وقار و متانت و لطافت شما مىافزايد . 5 - عشق و مقام دردسر فراوان دارد و براى كارهاى بزرگ انسانهاى بزرگ لازم است . 6 - سختگيرى موجب آزار و دلزدگى مىشود ، عيبجويى هم اندازهاى دارد و شما بيش از حدّ معمول به عيبجويى مىپردازيد حتى بيشتر از پدرتان ! 7 - ترديد را از دل بيرون كنيد كه آينده متعلق به شماست ، نگران نباشيد .